Abstrakt

Artykuł ma na celu prezentację wyników badań nad zastosowaniem wystandaryzowanych narzędzi mierzących poziom zaangażowania na rzecz praw człowieka oraz poziom kontaktu (ekspozycji) z prawami człowieka pracowników socjalnych i studentek/studentów pracy socjalnej. Badanie polegało na przeprowadzeniu procedury adaptacji skal – Human Rights Engagement in Social Work (Zaangażowania na Rzecz Praw Człowieka w Pracy Socjalnej) oraz Human Rights Exposure in Social Work (Ekspozycji na Prawa Człowieka w Pracy Socjalnej) – do polskich warunków kulturowych oraz językowych. W pierwszej części omówiono zagadnienia związane ze znaczeniem praw człowieka w pracy socjalnej, aktualność perspektywy pracy socjalnej opartej na prawach człowieka oraz dokonano przeglądu literatury przedmiotu w tym obszarze. W części badawczej przedstawiono procedurę badawczą a także omówiono wyniki badań z wykorzystaniem testów trafności teoretycznej oraz rzetelności. Współczynnik alfa Cronbacha uzyskano na poziomie 0.877 i 0.845, co wskazuje na wysoki poziom zgodności wewnętrznej skal. W przypadku Skali Zaangażowania na rzecz Praw Człowieka w Pracy Socjalnej eksploracyjna analiza czynnikowa pozwoliła na wyodrębnienie pięciu czynników tłumaczących 58% wariancji zmiennych. Nie udało się określić charakteru prawidłowości kształtujących związki między zmiennymi, pozycjami skali. W przypadku Skali Zaangażowania na rzecz Praw Człowieka w Pracy Socjalnej dzięki eksploracyjnej analizie czynnikowej metodą głównych składowych z zastosowaniem rozwiązania rotowanego Varimax zidentyfikowano pięć wymiarów wyjaśniających 51.9% wariancji zmiennych. Jeśli chodzi o Skalę Ekspozycji na Prawa Człowieka w Pracy Socjalnej eksploracyjna analiza wykazała trzy wymiary skali wyjaśniające 65% wariancji zmiennych. Następnie podjęto próbę interpretacji wyników oraz zaprezentowano perspektywę potencjalnego zastosowania skal nad postawami pracowników socjalnych i studentek/studentów pracy socjalnej. Następnie zaprezentowano polskie wersje skal. Wyniki badania polskiej wersji skal wskazują, że narzędzia te są rzetelne oraz trafne teoretycznie i pozwalają na mierzenie poziomu zaangażowania oraz ekspozycję na wiedzę z zakresu praw człowieka w obszarze pracy socjalnej.