Samotność dziecka we współczesnej literaturze dla dzieci

Aleksandra Oknińska

Opublikowane: 2025-01-20

Tom 635 Nr 10 (2024)

Samotność dziecka we współczesnej literaturze dla dzieci

Aleksandra Oknińska

Abstrakt

Celem artykułu jest przedstawienie obrazu dziecka samotnego w wybranych pozycjach literatury dla dzieci oraz znaczenia-roli literatury dla dzieci. Do przeprowadzenia badań została wykorzystana analiza treści współczesnej literatury dla dzieci. Jednostkami analizy stały się książki, w których autorzy przedstawili obraz dziecka jako bohatera literackiego doświadczającego samotności w różnych sytuacjach: brak czasu rodziców, wojna, śmierć członka rodziny, choroba dziecka, dysfunkcjonalność rodziny, sieroctwo, pojawienie się młodszego rodzeństwa, rozwód rodziców i środowiskach wychowawczych: rodzina, szkoła. Artykuł przedstawia charakterystykę pojęcia samotności i obrazu dziecka samotnego w wybranych pozycjach z literatury dla dzieci. Samotność to pojęcie złożone, które może być różnie definiowane. Może oddziaływać w wymiarze pozytywnym bądź negatywnym na człowieka. Zarówno dziecko, jak i dorosły może doświadczać samotności w zależności od różnych przyczyn i okoliczności. Różne są sposoby radzenia sobie z przedstawionym zjawiskiem. Literatura dla dzieci spełnia wiele funkcji i może stanowić narzędzie wsparcia w doświadczaniu samotności.

Słowa kluczowe:

samotność, osamotnienie, izolacja, dziecko, literatura dla dzieci, wsparcie

Pobierz pliki

PDF

Zasady cytowania

Oknińska, A. (2025). Samotność dziecka we współczesnej literaturze dla dzieci. Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze, 635(10), 37–51. Pobrano z https://czasopisma.aps.edu.pl/index.php/pow/article/view/1819

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Adelman, H. (2022). Sposób na samotność. Warszawa: Słowne Młode.
Google Scholar

Brzezińska, M. (2011). Proaktywna starość. Warszawa: Wydawnictwo Difin.
Google Scholar

Dahle, G. (2010). Grzeczna. Gdańsk: Wydawnictwo EneDueRabe.
Google Scholar

Gawryluk, B. (2022). Teraz tu jest nasz dom. Łódź: Wydawnictwo Literatura.
Google Scholar

Geisler, D. (2018). Fajnie mieć rodzeństwo! Jak docenić siostrę i brata. Kielce: Wydawnictwo Jedność.
Google Scholar

Gębka, A. (2023). Butelka taty. Piaseczno: Wydawnictwo Widnokrąg.
Google Scholar

Howatt, B. (2023). Pułapki samotności. Warszawa: Wydawnictwo Muza.
Google Scholar

Jakimiec, J. (2013). Wykluczenie społeczne XXI w., a problem samotności. W: J. Zimny (red.), Samotność rzeczywistość czy fikcja (s. 51–52). Stalowa Wola: Wydawnictwo KUL.
Google Scholar

Kacprzyk, A. (2024). Czasami szczęśliwi rodzice mieszkają oddzielnie. Poznań: Wydawnictwo Albus.
Google Scholar

Kaluga, A. (2014). ChoroWitek. Warszawa: Wydawnictwo Muza.
Google Scholar

Kosmowska, B. (2023). Dziewczynka z parku. Warszawa: Wydawnictwo Wilga.
Google Scholar

Krasoń, K. (2001). Antropomorfizowany obraz interakcji jako literacka propedeutyka więzi. W: A. Baluch, K. Gajda (red.), Sezamie otwórz się! Z nowszych badań nad literaturą dla dzieci i młodzieży w Polsce i za granicą (s. 111–112). Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej.
Google Scholar

Łopatkowa, M. (1989). Samotność dziecka. Warszawa: WSiP.
Google Scholar

Molicka, M. (2002). Bajkoterapia. Poznań: Wydawnictwo Media Rodzina.
Google Scholar

Molicka, M. (2012). Terapeutyczne oddziaływanie literatury. W: B. Sochańska, J. Czechowska (red.), Tabu w literaturze i sztuce (s. 9–15). Poznań: Duński Instytut Kultury, Wydawnictwo Media Rodzina.
Google Scholar

Oknińska, A. (2024). Samotność dziecka w literaturze dla dzieci. Praca magisterska napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Marii Kolankiewicz . Warszawa: Uniwersytet Warszawski.
Google Scholar

Olearczyk, T. (2022). Samotność człowieka jako doświadczenie osobowe. Próba typizacji zjawiska. Teologia i Moralność, 2, 301–302. https://doi.org/10.14746/TIM.2022.32.2.17
Google Scholar

Pawłowska, R., Jundziłł, E. (2000). Pedagogika człowieka samotnego. Gdańsk: Gdańska Humanistyczna Szkoła.
Google Scholar

Rembowski, J. (1992). Samotność . Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Google Scholar

Skowron, A. (1962). Aksjologiczny wymiar samotności. W: A. Tarczyński (red.), Człowiek w świecie wartości. Wartości jako korelat zachowań zbiorowych (s. 115–117). Bydgoszcz: Uniwersytet Kazimierza Wielkiego.
Google Scholar

Tatarkiewicz, W. (1974). Czy można poradzić sobie z samotnością. Przekrój, 1503, 11.
Google Scholar

Teodorowicz-Hellman, E. (2001). Polska literatura dziecięca i młodzieżowa w Szwecji. W: A. Baluch, K. Gajda (red.), Sezamie otwórz się! Z nowszych badań nad literaturą dla dzieci i młodzieży w Polsce i za granicą (s. 94–103). Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej.
Google Scholar

Tibo-Zau, G., Zaü. (2004). Dziewczynka, która przestała się uśmiechać. Gdańsk: GWP.
Google Scholar

Ungeheuer-Gołąb, A. (1999). Poezja dzieciństwa, czyli droga ku wrażliwości. Rzeszów: Wyższa Szkoła Pedagogiczna.
Google Scholar

Ungeheuer-Gołąb, A. (2020). Literatura dla dzieci jako przestrzeń wczesnej edukacji w kontekście kanonu lektur. Lubelski Rocznik Pedagogiczny, 39(3), 174–176. https://doi.org/10.17951/ lrp.2020.39.3.173-186
Google Scholar

Wilgocki, J., Kahn Wright, M. (2007). Czas niepewności. O dzieciach w rodzinach zastępczych. Gdańsk: GWP.
Google Scholar