Czytanie literatury naukowej – przez pryzmat doświadczeń studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej

Małgorzata Korko

doi:10.71358/ezu.2237

Opublikowane: 06-06-2025

Nr 9 (2024)

Czytanie literatury naukowej – przez pryzmat doświadczeń studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej

Małgorzata Korko

Dział: V. Pedagogika i psychologia w inter- i subdyscyplinarnych kontekstach

https://doi.org/10.71358/ezu.2237

Abstrakt

Czytanie literatury naukowej jest nie tylko kluczową umiejętnością akademicką, ale także istotnym elementem warsztatu badawczego i zawodowego. Niniejsze badanie analizuje doświadczenia studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej związane z czytaniem artykułów naukowych, uwzględniając ich zaangażowanie, motywacje, trudności, stosowane strategie, oraz zakres i formy otrzymywanego wsparcia. W badaniu zastosowano metodę zogniskowanych wywiadów grupowych przeprowadzonych wśród studentów czwartego roku jednolitych studiów magisterskich. Wyniki interpretacyjnej analizy fenomenologicznej (IPA) wskazują, że kontakt studentów z artykułami naukowymi rozwija się stopniowo – od przypadkowego na pierwszym roku studiów po bardziej świadomy na późniejszych etapach nauki. Pomimo wzrostu aktywności czytelniczej na czwartym roku studiów, studenci na ogół czytają niewiele, pobieżnie i głównie z obowiązku. Może to wynikać z trudności, których upatrują w specjalistycznym języku, danych liczbowych i oznaczeniach statystycznych, braku dostępu do pełnych tekstów, ograniczonej wiedzy przedmiotowej oraz publikacjach obcojęzycznych. Pomimo tych barier studenci dostrzegają wartość literatury naukowej, szczególnie w kontekście poszerzania wiedzy i przygotowania do pisania pracy magisterskiej. Artykuły naukowe mogą być również źródłem inspiracji i impulsem do własnych poszukiwań badawczych, jednak ze względu na ograniczenia czasowe oraz sceptycyzm wobec tego typu publikacji, studenci na ogół nie widzą dla nich miejsca w swojej przyszłej praktyce zawodowej. Artykuł podkreśla konieczność lepszego wsparcia dydaktycznego w zakresie rozwijania umiejętności czytania naukowego.

Słowa kluczowe:

czytanie naukowe, studenci pedagogiki, artykuły naukowe, strategie czytania, studiowanie literatury przedmiotu

Inne teksty tego samego autora

Małgorzata Korko, ZNACZENIE WIEDZY METODOLOGICZNEJ W KSZTAŁCENIU AKADEMICKIM I PRZYSZŁEJ PRACY ZAWODOWEJ STUDENTÓW KIERUNKÓW PEDAGOGICZNYCH , Edukacja Zawodowa i Ustawiczna: Nr 8 (2023)

Pobierz pliki

PDF

Zasady cytowania

Korko, M. (2025). Czytanie literatury naukowej – przez pryzmat doświadczeń studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej. Edukacja Zawodowa I Ustawiczna, (9), 485–528. https://doi.org/10.71358/ezu.2237

Cited by / Share

Bibliografia

Alexander, P. A. (2003). The development of expertise: The journey from acclimation to proficiency. Educational researcher, 32(8), 10-14.
Google Scholar

Białek, K. (2019). Umiejętność krytycznego czytania jako odpowiedź na wyzwania XXI wieku. Konteksty Kultury, 16(4), 512–525. https://doi.org/10.4467/23531991kk.19.046.11965
Google Scholar

Borawska-Kalbarczyk, K. (2013). „Pokolenie C” w roli studentów–uczenie się w pułapce klikania. Ogólnopolskie Sympozjum Naukowe „Człowiek-Media-Edukacja”, Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. https://ktime.up.krakow.pl/symp2013/referaty_2013_10/borawska.pdf
Google Scholar

Chatzikyriakidou, K., Manrique, C., Tacloban, M. J., McCartney, M. (2021). Exploring primary scientific literature through the lens of the 5 core concepts of biology. CourseSource, doi: 10.24918/cs.2021.5
Google Scholar

Clump, M. A., Bauer, H., Bradley, C. (2004). The extent to which psychology students read textbooks: a multiple class analysis of reading across the psychology curriculum. Journal of Instructional Psychology, 31(3), 227-233.
Google Scholar

Desa, G., Howard, P. J., Gorzycki, M., Allen, D. D. (2020). Essential but Invisible: Collegiate Academic Reading Explored from the Faculty Perspective. College Teaching, 68(3), 126–137. https://doi.org/10.1080/87567555.2020.1766406
Google Scholar

Howard, P. J., Gorzycki, M., Desa, G., Allen, D. D. (2018). Academic reading: Comparing students’ and faculty perceptions of its value, practice, and pedagogy. Journal of College Reading and Learning, 48(3), 189-209. https://doi.org/10.1080/10790195.2018.1472942
Google Scholar

Huang, S. H., Capps, M., Blacklock, J., Garza, M. (2014). Reading Habits of College Students in the United States. Reading Psychology, 35(5), 437–467. https://doi.org/10.1080/02702711.2012.739593
Google Scholar

Hubbard, K. (2021). Disciplinary literacies in STEM: what do undergraduates read, how do they read it, and can we teach scientific reading more effectively? Higher Education Pedagogies, 6(1), 41–65. https://doi.org/10.1080/23752696.2021.1882326
Google Scholar

Hubbard, K. E., Dunbar, S. D. (2017). Perceptions of scientific research literature and strategies for reading papers depend on academic career stage. PloS one, 12(12), e0189753. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0189753
Google Scholar

Jędryka, B. K. (2024). Strategie i trudności w pracy z tekstem naukowym w środowisku akademickim (na przykładzie ukraińskich studentów w Polsce). Poradnik Językowy, 819(10), 22-41.
Google Scholar

Kacprzak, K. (2016). Interpretacyjna analiza fenomenologiczna. Charakterystyka podejścia i możliwości zastosowania w pedagogice/andragogice. Rocznik Andragogiczny, 23, 283-309.
Google Scholar

Kapuściński, R. (1998). Cesarz. Czytelnik.
Google Scholar

Kozeracki, C. A., Carey, M. F., Colicelli, J., Levis-Fitzgerald, M. (2017). An Intensive Primary-Literature–based Teaching Program Directly Benefits Undergraduate Science Majors and Facilitates Their Transition to Doctoral Programs. CBE—Life Sciences Education, 5(4), 340–347. https://doi.org/10.1187/CBE.06-02-0144
Google Scholar

Leeming, F. C. (2002). The Exam-A-Day Procedure Improves Performance in Psychology Classes. Teaching of Psychology, 29(3), 210–212. https://doi.org/10.1207/S15328023TOP2903_06
Google Scholar

Lie, R., Abdullah, C., He, W., Tour, E. (2016). Perceived challenges in primary literature in a master’s class: Effects of experience and instruction. CBE—Life Sciences Education, 15(4), ar77. https://doi.org/10.1187/cbe.15-09-0198
Google Scholar

Mikut, M. (2014). Zaangażowanie w studiowanie czy pozorowanie?. Pedagogika Szkoły Wyższej, (15), 105-121.
Google Scholar

Mikut, M. (2016). Z jakich źródeł wiedzy korzysta student pedagogiki?. Przegląd Pedagogiczny, (2), 105-117.
Google Scholar

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego. (2016). Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 września 2016 r. w sprawie charakterystyk drugiego stopnia Polskiej Ramy Kwalifikacji typowych dla kwalifikacji uzyskiwanych w ramach szkolnictwa wyższego po uzyskaniu kwalifikacji pełnej na poziomie 4 – poziomy 6–8 (Dz. U. z 2016 r., poz. 1594). https://kwalifikacje.gov.pl/images/downloads/materia%C5%82y_do_serwisu_ZSK/tabele_PRK/PRK_tab5.pdf
Google Scholar

Młocka, M., Niewińska, A. (2010, sierpień 19). Magister dzięki Wikipedii. Rzeczpospolita. https://edukacja.rp.pl/edukacja/art7276861-magister-dzieki-wikipedii
Google Scholar

Mokhtari, K., Reichard, C. A., Gardner, A. (2009). The Impact of Internet and Television Use on the Reading Habits and Practices of College Students. Journal of Adolescent & Adult Literacy, 52(7), 609–619. https://doi.org/10.1598/JAAL.52.7.6
Google Scholar

Nelms, A. A., Segura-Totten, M. (2019). Expert–novice comparison reveals pedagogical implications for students’ analysis of primary literature. CBE—Life Sciences Education, 18(4), ar56. Published Online:1 Nov 2019https://doi.org/10.1187/cbe.18-05-0077
Google Scholar

Pietkiewicz, I., Smith, J. A. (2012). Praktyczny przewodnik interpretacyjnej analizy fenomenologicznej w badaniach jakościowych w psychologii. Czasopismo Psychologiczne, 18(2), 361-369.
Google Scholar

Sadowska, S. (2016). Studia na kierunku pedagogika specjalna jako przestrzeń czytania naukowego. Interdyscyplinarne Konteksty Pedagogiki Specjalnej, (13), 9-27.
Google Scholar

Sappington, J., Kinsey, K., Munsayac, K. (2002). Two Studies of Reading Compliance Among College Students. Teaching of Psychology, 29(4), 272–274. https://doi.org/10.1207/S15328023TOP2904_02
Google Scholar

Sato, B. K., Kadandale, P., He, W., Murata, P. M. N., Latif, Y., Warschauer, M. (2014). Practice makes pretty good: Assessment of primary literature reading abilities across multiple large-enrollment biology laboratory courses. CBE Life Sciences Education, 13(4), 677–686. https://doi.org/10.1187/CBE.14-02-0025/ASSET/IMAGES/LARGE/677FIG5.JPEG
Google Scholar

Shiely, F., Gallagher, K., Millar, S. R. (2024). How, and why, science and health researchers read scientific (IMRAD) papers. PLoS ONE, 19(1 January), 1–13. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0297034
Google Scholar

St Clair-Thompson, H., Graham, A., Marsham, S. (2018). Exploring the Reading Practices of Undergraduate Students. Education Inquiry, 9(3), 284–298. https://doi.org/10.1080/20004508.2017.1380487
Google Scholar

Wodniak, K. (2008). Badanie tempa i techniki czytania studentów informacji naukowej i bibliotekoznawstwa. Toruńskie Studia Bibliologiczne, 1(1), 113-126.
Google Scholar

Zasacka, Z., Chymkowski, R., Koryś, I. (2023). Stan czytelnictwa książek w Polsce w 2023 roku. Biblioteka Narodowa. https://www.bn.org.pl/download/document/1712262172.pdf
Google Scholar